રશિયાના નાણાંકીય ચલણ ‘રૂબલ’ની આ વાત નથી. પણ ભારતની શાન વિશ્વભરમાં વધારનાર એક મહિલાની છે. અત્યંત પ્રતિભાશાળી આ રૂબલની યાત્રા કાશ્મીરથી શરૂ થઈને દુબઇ સુધી પહોંચી છે.
આ ‘રૂબલ’ને દુબાઈ ખાતે 6 ફેબ્રુઆરી 2026ના રોજ દસ લાખ ડોલરનું Global Teacher Prize એનાયત થયું છે. યુનેસ્કોની છત્રછાયામાં Varkey Foundation દ્વારા શિક્ષણ ક્ષેત્રમાં નોંધપાત્ર પ્રદાન કરનાર વ્યક્તિઓને આ પુરસ્કાર એનાયત થાય છે.
ભારતીય સેનાના એક અધિકારીના ઘેર કાશ્મીરના એક નાના ગામમાં, 8 જુલાઈ 1980ના રોજ રૂબલ જન્મી હતી. બાળપણથી જ રૂબલને ચિત્રકામમાં અભિરુચિ હતી.
તેના શિક્ષણકાળની યાત્રાના અંતે તે Political Scienceમાં સ્નાતક થઈ હતી. પણ તેનો પાયાનો લગાવ તો લલિતકળામાં જ હોવાથી તેણે Slade School of Fine Art, Londonમાં ચિત્ર અને શિલ્પકામની તાલીમ મેળવી હતી. પછી તો તેની કલાયાત્રા સતત આગળ ધપતી રહી છે. અંધેરી, મુંબઈમાં તેનો ડિઝાઈન સ્ટુડિયો છે.
‘મિસાલ મુંબઈ’ નામનો, સ્લમ વિસ્તારોના ઘરોને સુશોભિત કરવાનો પ્રોજેક્ટ તેણે શરૂ કર્યો છે, જેના અંતર્ગત 1,55,000 ઘરોને રંગરોગાન અને ચિત્રકામથી સજાવાયાં છે.
આ કામની સાથે સાથે શિક્ષણથી વંચિત સ્લમનાં બાળકોનો વિકાસ પણ સાધી શકાયો છે. શિક્ષણની આ તરાહ સરાહનીય પુરવાર થઈ છે. 2022માં પ્રકાશિત થયેલ પુસ્તક Slum Queenમાં આ પ્રોજેક્ટને લાગતી વાત તેણે કરી છે. તેણે ‘Rouble Nagi Art Foundation’ની સ્થાપના પણ કરી છે, જેના અંતર્ગત 150થી વધારે પ્રદર્શનો યોજાયાં છે.
2017માં દિલ્હીના રાષ્ટ્રપતિ ભવનમાં આવેલ મ્યુઝિયમમાં પણ તેના ચિત્રને સ્થાન મળ્યું છે.
તેના અંગત જીવન વિશે – 1999માં તેનાં લગ્ન સાહિલ સમ્રાટ સાથે થયાં હતાં અને તેમને વિવાન નામનો એક પુત્ર છે.
https://www.youtube.com/watch?v=FGjJgf0pkJ0
સમાપનમાં ….. આપણે સૌ આવાં રત્નોથી ઊજળાં છીએ.
સાભાર – જુગલ કિશોર વ્યાસ, અમદાવાદ
સંદર્ભ –
https://en.wikipedia.org/wiki/Rouble_Nagi
https://www.roublenagi.com/
https://www.gujaratimidday.com/news/international-news/article/mumbai-s-rouble-nagi-educator-transforming-slums-now-awarded-nobel-of-teaching-263057
e.mail : surpad2017@gmail.com
