મેરે પ્યારે બેરોજગાર મિત્રોં,
છોટા પત્ર લિખ રહા હું. મેં આપકે આંદોલનસે પ્રભાવિત નહીં હું. આપમેં જનતા હોનેકા બૌદ્ધિક સંઘર્ષ શુરુ નહીં હુઆ હૈ. આપકી રાજનીતિક સમજ ચાર ખાનોં તક હી સીમિત હૈ. ઈસ લિયે આપ લોગોંસે કોઈ ઉમ્મીદ નહીં રખતા. જો યુવા મીડિયા ઔર મીમસે ભીડમેં બદલે જા સકતે હૈ, વે આગે ભી બદલે જાયેંગે. આપ મુઝે સહી સાબિત કરેંગે. જનતા બનનેકી લડાઈ સબસે મુશ્કિલ લડાઈ હોતી હૈ. આપ જનતા નહીં બન સકતે. અપની લડાઈ લડ રહે હૈં ઔર વો ભી છોટી લડાઈ. આપ અસફલતા કે લિયે અભિશપ્ત હૈં.
લેકિન બાર બાર નયે નયે તરીકેસે સંઘર્ષ કરનેકી કોશિશસે મૈં સાઢે તીન પ્રતિશત પ્રભાવિત હુઆ હું. મૈં જાતિવાદી ઔર સાંપ્રદાયિક હો ચુકે નૌંજવાનોં સે ઈતની હી ઉમ્મીદ રખતા હું. પ્યારે મુલ્કકે લોકતાંત્રિક વાતાવરણકો બરબાદ કરનેમેં આપ સભીકા ભી યોગદાન રહા હૈ. મેં નેતા નહીં હું, જો આપકા વોટ ચાહતા હું. મુઝે સાંપ્રદાયિક હો ચુકે નૌજવાનોંકા હીરો નહીં બનના હૈ. જો યુવા વ્હાટ્સ અપ યુનિવર્સિટીકી મીમકે ગુલામ હૈં, મુઝે ઉનસે ઉમ્મીદ નહીં હૈં.
આપ બેરોજગારોંને પ્રધાનમંત્રીકે જન્મદિનકો અપની બાત કહનેકા મૌકા ચુના હૈ. અચ્છી બાત હૈ કિ લગાતાર ફેલ હોને કે બાદ ભી આપ નૌજવાન કોશિશ કર રહે હૈં. લેકિન યહ કોશિશ યુ.પી. યા બિહાર તક સીમિત ન રહે. બંગાલ તક ભી જાયે ઔર પંજાબ તક ભી. બિહાર તક ભી જાયે ઔર મધ્ય પ્રદેશ તક ભી. રોજગારકે સ્વરૂપકે વ્યાપક પ્રશ્નોંકો ભી શામિલ કરેં. ‘અપની પરીક્ષા, અપના રિઝલ્ટ’કી ભાવના આપકે આંદોલનકો કહીં નહીં પહુંચને દેગી.
કાલેજોકી ફીસકા ભી હાલ દેખ લેં. કાલેજોમેં પઢાનેવાલે શિક્ષકોંકી ગુણવત્તા ઔર ઉનકી નૌકરીકા હાલ દેખ લેં. ઠેકે પર પઢાનેવાલે શિક્ષક આપકા ભવિષ્ય નહીં બના સકતે. અપની લડાઈકા દાયરા બડા કરેં. લડાઈસે મેરા મતલબ આરતીસે હૈં. દિલ્લી પુલીસને દંગોકી ચાર્જશીટ મેં લિખા હૈ કિ ચક્કાજામ લોકતાંત્રિક નહીં હૈં. ક્યા પતા, લડાઈ લિખને પર કોઈ ધારા લગ જાયે. ઈસ લિયે આપ આરતી કરેં. અબ વહી કરને કો બચા હૈં.
બેરોજગાર યહ ભી સમઝ લેં કિ ઉન્હેં મીડિયાને બાહર કર દિયા હૈ. ઈસ લિયે બગૈર મીડિયા કવરેજકે શાંતિપૂર્ણે ઔર શાલીન સંઘર્ષકી કામના કરેં. સ્વાભિમાન પૈદા કરેં કિ બિના મીડિયાકે ભી વર્ષોં સંઘર્ષ કરેંગે. મોમબત્તી જલાનેકે બાદ ન્યૂઝ ચૈનલ ન ખોલેં કિ વહાં દિખાયા જા રહા હૈ યા નહીં. ન્યૂઝ ચૈનલોંને જનતાકા બ્રેન વૉશ કર દિયા હૈ. માનસિક રૂપસે બેરોજગાર કર દિયા હૈ. ન્યૂઝ ચૈનલોકો બેરોજગાર કીજિએ. દેખના બંદ કરેં. લોગોં કો સમઝાયેં.
આપ મુખ્ય ધારાકે અખબારોં ઔર ચૈનલો પર એક રુપયા ખર્ચ ન કરેં. ખુદ દેખેં કિ આપ ક્યોં પઢતે હૈ ઈન્હેં. ઈનમેં ખબર નહીં હોતી હૈ. હોતી હૈ તો અસર નહીં હોતા હૈ. ક્યોંકિ દિન રાત પ્રોપેગૈંડા છાપ કર જનતાકો ચેતના શૂન્ય કર દિયા હૈ. ઈસ લિયે સિર્ફ રોજગારકી લડાઈ ન લડેં. એક પાઠક ઔર દર્શક કી ભી લડાઈ લડેં. કુછ વેબસાઈટ હૈં જિન્હેં સપોર્ટ કરેં-પઢેં. article14, scroll, the wire, the ken, Quint, Newslaundry, Alt News, The News Minute, Gorakhpur Times, Live Law, People’s Archive of Rural India (PARI), India Spend, media vigil, janchowk, ઈન સબકો પઢેં આપને હી પ્રધાનમંત્રી કો ચુના હૈ. લેકિન મુઝે બુરા લગા કિ આપને ઈન્હેં જન્મદિનકી બધાઈ નહીં દી. છોટે મન સે કોઈ બડા નહીં હોતા — અટલજી કી પંક્તિ હૈં. ઈન્હેં ભી ખુલે મનસે જન્મદિનકી શુભકામનાએં દીજિએ. ટ્વિટર પર મૈંને આપકે સારે પોસ્ટર દેખેં, અગર એક પંક્તિ શુભકામનાઓં કે લિખ હી દેંગે તો આપકા આંદોલન છોટા નહીં હોગા. ઈન પોસ્ટરોકો દેખ કર લગા કિ આપકે આંદોલનમેં વિચારકી કમી હૈં. બહુત બોરિંગ હૈ આપકા આંદોલન. તભી લગા કિ મુઝે પત્ર કે જરિએ આપસે સંવાદ કરના ચાહિએ.
ખુદકો બદલના હી પહલા આંદોલન હોતા હૈ. જો લિખા હૈ ઉસે ધ્યાનસે પઢે. આપ સફલ હોં.
સૌજન્ય : “નિરીક્ષક” સાપ્તાહિક ડિજિટલ આવૃત્તિ; 21 સપ્ટેમ્બર 2020; પૃ. 04-05
