આ નવા વર્ષની વીસમી જાન્યુઆરીના દિવસે, અમેરિકામાં ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ રાષ્ટ્રપ્રમુખ બન્યા. આજે તે હકીકતને બે અઠવાડિયા પૂરા થયા છે.
‘પુત્રના લક્ષણ પારણામાંથી’ની માફક, એક પછી એક, ટ્રમ્પનાં નિર્ણયોની અસર અમેરિકા દેશમાં તેમ જ વિશ્વ ફલક પર આંખે ઊડીને વળગે તેવી દેખાવા માંડી છે. વિશ્વ અને તેમના દેશમાં પણ, માનવ અધિકારો, લોકશાહી મૂલ્યો, અખબારી સ્વાયતત્તા, અને અમેરિકામાં પ્રવેશબંધી, વગેરે મુદ્દાઓ, બાબતે તેઓએ લીધેલા નિર્ણયોને કારણે, જાણે એકદમ રાજકીય અંધાધૂધી જેવો મોહોલ પેદા થઇ ગયો છે. તેની સામે વિશ્વના કેટલાક ખાસ દેશોએ ટ્રમ્પનાં નિર્ણયોને આવકાર્યા છે. જુદા જુદા દેશના વડાઓએ કયા કયા કારણોસર ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને તેઓનાં નિર્ણયોને આવકાર્યાં છે, તે આપણે સમજી શકીશું તો આપણે નવા અમેરિકાના પ્રમુખને વધુ સરળતાથી ઓળખી શકીશું. તે બધાએ તો ટ્રમ્પના સૂરે નાચવાનું શરૂ કરી દીધું છે.
(૧) ફિલીલિપાઇન્સ, ઇજિપ્ત અને તૂર્કી (Turkey), − ત્રણે ય રાજયોના વડાઓએ ટ્રમ્પ અને રશિયાના પ્રમુખ પુટિનના ‘મૈત્રી કરાર‘ને ‘બીગ બ્રધર‘ના સંબંધો ગણીને આવકાર્યા છે. કારણ કે સ્થાનિક રીતે આ બધા દેશોના વડાઓને એવું લાગવા માંડયું છે કે માનવ અધિકાર, અખબારી સ્વાતંત્ર્ય, કાયદાના્ં શાસન તથા શરણાર્થીઓના માનવીય હિતોનાં ઉલ્લંઘનના મુદ્દે તે એકલા જ નથી.
(૨) કમ્બોડિયાના વડા પ્રધાન એસ. હુન. સેન જેણે પોતાના દેશની પ્રજા તથા મીડિયા વગેરેને છેલ્લાં ત્રીસ કરતાં વધારે વર્ષોથી લોખંડની બેડી નીચે ગુલામ રાખ્યો છે, તેણે ટ્રમ્પને ખાસ અભિનંદન પાઠવ્યા છે.
(૩) જે પોતાની જાતને ‘યુરોપના છેલ્લા સરમુખ્તયાર તરીકે ઓળખાવે છે, તે યુરોપના નાના દેશ ‘બેલારૂસીઅન’ પ્રમુખ એલેકઝેન્ડર લુકાશેનકો જે સને ૧૯૯૪થી સત્તારૂઢ છે, તેણે ટ્રમ્પને આવકાર્યા છે. કારણ કે પોતાના દેશની પ્રજા માટે કોઇ રાજકીય અને આર્થિક આઝાદી નામ સરખી પણ રાખી નથી. આજ પ્રકારનો હૃદયનો ઉમંગ ઝિમ્બાવેના પ્રમુખ રોબર્ટ મુગાબે, જે વર્ષોથી લશ્કરી સરમુખત્યાર છે, તેણે બતાવ્યો છે.
(૪) અરે! વિશ્વમાં સૌથી વધારે મુસ્લિમ વસ્તી ધરાવતા દેશ ઇન્ડોનેશિયા અને તેના પડોશી દેશ મલેશિયા જેની બહુમતી વસ્તી મુસ્લિમ છે, તે બંને દેશોએ અમેરિકન પ્રમુખ ટ્રમ્પના મુસ્લિમ વિરોધી બાનનો વિરોધ કર્યો નથી. આ બંને દેશો માટે એ ભૂલવાની જરૂર નથી કે તે દેશોમાં માનવઅધિકારોને સતત દબાવી દઇને પોતાની સત્તાઓ ટકાવી રાખી છે. તે બંને દેશોને એમ લાગે છે કે નવા પ્રમુખ ટ્રમ્પ સાથે સારા સંબંધો રાખવાથી તેમની આપખુદશાહીને કોઇ મુશ્કેલી પડવાની નથી.
(૫) કુવૈતે એ પાંચ આરબ દેશોને વીસા નહીં આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે, જ્યારે યુનાઇટેડ આરબ અમીરાતે ટ્રમ્પના પરદેશી વસાહતીઓના પ્રવેશબંધના નિર્ણયને આવકાર્યો છે. જે પરદેશી નિર્વાસિતો પોતાના દેશમાં પેદા થયેલા મજબૂર સંજોગોને કારણે રાજકીય આશ્રય અમેરિકમાં શોધતા હતા તે બધાનાં ભાવિ પર ઘોર નિરાશાનાં કાળાં વાદળો છવાઇ ગયાં છે.
(૬) માનવ અધિકારો માટે વૈશ્વીક સ્તરપર સૌથી આધારભૂત અને ગૌરવશાળી સંસ્થા ‘હ્યુમન રાઇટસ વોચે’, પોતાના તાજેતરના રિપોર્ટમાં, જણાવ્યું છે કે છેલ્લાં ૨૭ વર્ષના તેના ઇતિહાસમાં અમેરિકા એક રાષ્ટ્ર તરીકે માનવ અધિકારોનાં જતન અને સંવર્ધનમાં છેક તળીએ બેસી ગયું છે, જેના માટે નવા પ્રમુખ ટ્રમ્પ જવાબદાર છે. હ્યુમન રાઇટ વોચ સંસ્થાના વડા કેનેથ રોથનું તારણ છે કે ટ્રમ્પ એવું માને છે કે અમેરિકના માનવીય સ્વતંત્રતાનો વારસો, અમેરિકન નાગરિકોએ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને આપેલા જનઆદેશની વિરૂદ્ધ છે. જેને કારણે તેઓએ આપેલા ચૂંટણી વચનોને અમલ કરાવવામાં મોડું થાય છે.
આવા અમેરિકન રાષ્ટ્રપ્રમુખના ફોનથી, આપણા વડા પ્રધાન ગેલમાં આવી જઇને ગૌરવ ન અનુભવે અને દેશના નાગરિકો સમક્ષ પોતાનું ગૌરવ (અહમ્) ન દેખાડે તો જ નવાઇ કહેવાય!
e.mail : shroffbipin@gmail.com
