OPINION

તમે જાણો છો કે કયા રાષ્ટ્રના સાંસદોને સૌથી વધુ પગાર મળે છે?

દિલ્હીના સંસદ ભવનની કેન્ટિનમાં સાંસદોને મળતી સબસિડી બંધ કરી દેવાઇ છે અને સાંસદોએ મોંઘી થાળી જમવાની આવશે. પહેલાં તો નજીવી કિંમતે થાળી ભરીને જમણ મળતું પણ હવે એ સબસિડી બંધ કરીને ઇન્ડિયન ટૂરિઝમ ડેવલપમેન્ટ કોર્પોરેશન એટલે કે આઇ.ટી.ડી.સી. દ્વારા સંસદની કેન્ટિન મેનેજ કરશે. આ સબસિડીઝ કેન્સલ થવાથી લોકસભા સચિવાલયને વર્ષે આઠ કરોડની બચત થશે. આ પહેલાં પણ સાંસદોનાં ખાણાંએ ઘણાં વિવાદો નોતર્યા છે. ટીકાકારોએ સાંસદોને મળતી સસ્તાં ભાણાંની જ્યાફત અયોગ્ય હોવાનું ઘણી વાર કહ્યું છે, અને આ લાભનો બચાવ કરનારાઓએ એવી દલીલ કરી છે કે અહીંની કેન્ટિનમાં જે ખાવાનું મળતું હોય છે, તે સંસદભવનનો બીજો સ્ટાફ અને સિક્યુરિટી કર્મચારીઓ પણ જમતા હોય છે. ૨૦૧૯માં બધા સાંસદોએ આ સબસિડી બંધ કરવાના વિચારને ટેકો આપ્યો હતો.

આ સબસિડી કેન્સલ થઇ તે પહેલાં ઉત્તર રેલવે સંસદ ભવનની કેન્ટિનનું હેન્ડલિંગ કરતી અને એક અહેવાલ અનુસાર સંસદ ભવનના કેટરિંગથી અંદાજે ૧૫થી ૧૮ કરોડની રેવન્યુ મળતી હતી, અને આ ખર્ચો નાણામંત્રાલય દ્વારા, સંસદભવન વાયા ઉપાડવામાં આવતો. સંસદની કેન્ટિન સિવાય મંત્રીઓને ઘણી સબસિડીઝ મળતી હોય છે પણ કેન્ટિનનો મુદ્દો ૨૦૧૫માં કરાયેલી એક આર.ટી.આઇ. પછી સતત ચર્ચામાં રહ્યો હતો. આ આર.ટી.આઇ.ને કારણે સંસદભવનની કેન્ટિનમાં ૨૫ રૂપિયામાં મળતી ફિશ વિથ ફ્રાઇડ ચિપ્સ, ૧૮ રૂપિયાની મટન કટલેટ્સ, ૬ રૂપિયાનો મસાલા ઢોસો, વગેરે ‘આઇટમ્સ’ના ભાવ લોકોને ખબર પડી અને પછી ભારે હોબાળો થયો. કોઇને કોઇ રીતે આ મુદ્દાને ચર્ચામાં લાવવામાં આવ્યો. આ આર.ટી.આઇ.ને પગલે જાણવા મળ્યું કે ૧૧-૧૨ કરોડ જેટલા તો કેન્ટિન સાચવનારા સ્ટાફના પગારમાં જ જાય છે. સંસદનું સત્ર ચાલુ હોય ત્યારે આવન-જાવનને કારણે કેન્ટિનમાં અંદાજે બે લાખ આઠ હજાર જેટલું વેચાણ થતું અને સંસદ બંધ હોય ત્યારે પણ આ વેચાણનો આંકડો આ રકમની આસપાસ જ રહેતો. વિવાદને પગલે ૨૦૧૬માં કેન્ટિનમાં ચીજોના ભાવ બદલવામાં આવ્યા અને અઢાર રૂપિયામાં મળતી ચિકન બિરિયાની ૬૫ રૂપિયામાં મળવા માંડી, વેજ થાળી ૧૮ રૂપિયાને બદલે ૪૦ રૂપિયામાં મળવા માંડી. સબસિડી કેન્સલ થયા પછીના ભાવ હજી જાહેર નથી થયા. સંસદની કેન્ટિનમાં અત્યારે લગભગ ૪૮ જેટલી આઇટમ્સ લંચ અને સાંજના નાસ્તા માટે મળે છે. નવા બદલાવને પગલે અમુક ચીજો કેન્ટિનમાં મળતી બંધ થઇ જવાની શક્યતાઓ પણ છે. સૂત્રો અનુસાર કેન્ટિનમાં સંસદોના ખાતે ૨૪ લાખનો ખર્ચો લખાય છે પણ બાકી કમાણી મુલાકાતીઓ અને અન્ય સ્ટાફ વગેરેને કારણે થતી હોય છે.

આ તો થઇ કેન્ટિનની વાત પણ એ સિવાય સાંસદો પર થતા સરકારી ખર્ચા પર નજર કરીએ તો ૨૦૧૬ના એક રિપોર્ટ અનુસાર સાંસદોને મહિને ૧ લાખનો પગાર મેળવનારા સાંસદોને ૪૫ હજાર કન્સ્ટિટ્યુઅન્સી અલાઉન્સ તરીકે મળે છે, ૧૫ હજાર ઑફિસના ખર્ચા તરીકે અને ૩૦ હજાર સેક્રેટરિયલ આસિસ્ટન્ટનો ખર્ચો મળે છે. સંસદનું સત્ર ચાલે ત્યારે સાંસદોને ૨૦૦૦ રૂપિયા રોજના ખિસ્સા ખર્ચ તરીકે મળે અને આખા વર્ષ દરમિયાન થતી કામને લગતી મુસાફરીમાં ૩૪ ફ્લાઇટ ટ્રિપ્સ મફત મળે તથા અમર્યાદિત રેલ – રોડ ટ્રાવેલ મફત મળે. આ ઉપરાંત રહેઠાણ, પાણી, વીજળી, ટેલિફોન અને મેડિકલ ટ્રિટમેન્ટની સવલતો સાંસદોને સાવ નિઃશુલ્ક મળે છે. આ બધા ખર્ચા લોકસભાના માસિક બિલમાં દેખાડાવા સુદ્ધાં નથી. ભૂતકાળમાં વર્ષે એક કરોડનો ખર્ચ દેખાડનારા સંસદો પણ પાક્યા છે. સાંસદોની ઑફિસીઝમાં કામે રખાતા રિસર્ચ સ્ટાફનો પગાર પણ આ બધા ખર્ચાનો હિસ્સો હોય છે. અન્ય સબસિડીની વાત કરીએ તો વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ ભારતીયોને ગેસ સબસિડી જતી કરવા અરજ કરી હતી, જેથી વંચિતોને માટે સવલતો ખડી કરી શકાય, પણ નાગરિકોએ જતું કરવું પડે તે કરતાં તો આ સાંસદોને જતું કરવા કહેવાય એ વધુ યોગ્ય છે.

આ તો ભારતની વાત થઇ પણ વિશ્વના બીજા રાષ્ટ્રોની વાત કરીએ તો ચીનના વડા પ્રધાનને એક સમયે ૬૨ ટકા પગાર વધારો મળ્યો હતો અને તે વર્ષે ૨૨ હજાર ડૉલર્સ કમાતા હતા તો હંગેરિયન રાજકારણીઓ વર્ષે ૨૮,૦૦૦ ડૉલર્સ કમાય છે જે દેશના સરેરાશ વાર્ષિક પગારથી વધારે મોટો આંકડો છે. યુનાઇટેડ કિંગ્ડમમાં સાંસદોનો મૂળ વગાર ૧,૦૨,૩૬૪ ડૉલર્સ હોય છે અને ૨૦૧૯ પછી આ આંકડામાં અંદાજે બીજા ૨,૬૦૦ ડૉલર્સ ઉમેરાયા હોવાની વાત છે. અમેરિકાના પૂર્વ પ્રેસિડન્ટ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ૪,૦૦,૦૦૦ ડૉલર્સનો તેમનો પગાર ડોનેટ કર્યો હોવાની વાતથી બધા વાકેફ છે, જો કે ત્યાં કોંગ્રેસ મેમ્બર્સેને વર્ષે પ્રેસિડન્ટ કરતાં ઓછો પગાર મળે છે અને તે અંદાજે ૧,૭૪,૦૦૦ ડૉલર્સની વચ્ચે હોય છે. ૨૦૧૦ બાદ અમેરિકી કોંગ્રેસના સભ્યોએ પગાર વધારો નકાર્યો હતો અને ત્યારથી છેલ્લા દસ વર્ષમાં તેમના ભથ્થામાં કોઇ વધારો નથી થયો.

જાપાનમાં સાંસદો લગભગ ૨,૭૪,૦૦૦ ડૉલર્સ જેટલું કમાતા હોય છે અને તેમની દરેક હિલચાલ-ખર્ચા અને કામગીરા પર ચાંપતી નજર રખાય છે. જાપાનમાં સાંસદોને તેઓ જે નાગરિકોનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે તેમની સરેરાશ વાર્ષિક આવક કરતાં છ ગણો વધારે પગાર મળે છે. તમે માનશો વિશ્વમાં કયા દેશમાં સાંસદોને સૌથી વધુ પગાર મળે છે? આનો જવાબ છે સિંગાપોર. સિંગાપોરમાં સાંસદોને વર્ષે ૮,૮૮,૪૨૮ ડૉલર્સ મળે છે અને રાજકારણીઓને મળતો આ અધધધ પગાર હંમેશાંથી ચર્ચા, ટીકા અને વિરોધનો વિષય રહ્યો છે, છતાં પણ સિંગાપોરની સરકારે એક બાબત સ્પષ્ટ રાખી છે કે અત્યંત કાબેલ રાજકારણીઓ સરકાર ચલાવે તે જરૂરી છે અને માટે જ શ્રેષ્ઠ રાજકારણીઓને ધૂરા સંભાળવા આપવાની હોય ત્યારે પગારને મામલે તેઓ કોઇ બાંધછોડ કરવા નથી માગતા હોતા. સિંગાપોર પછી નાઇજિરિયાના રાજકારણીઓનો નંબર આવે છે કારણ કે તેઓ વર્ષે ૪,૮૦,૦૦૦ ડૉલર્સ જેટલું રળે છે અને મજાની વાત એ છે કે તેમને મહિને પગાર તો ૨,૦૦૦ ડૉલર્સનો જ મળતો હોય છે પણ સાથે ખર્ચા પેટે ૩૫,૭૦૦ ડૉલર્સ જેટલી રકમ મળતી હોય છે. નાઇજિરિયામાં આમ આદમી પ્રતિ દિન ૨ ડૉલરના ખર્ચે પોતાનું ગુજરાન ચલાવતો હોય છે. ઑસ્ટ્રેલિયાના રાજકારણીઓને પણ તગડો પગાર મળે છે અને તેઓ વર્ષે અંદાજે ૨,૦૦,૦૦૦ ડૉલર્સ  કમાય છે વળી ૨૦૧૬થી દર વર્ષે તેમને બે ટકા પગાર વધારો મળ્યો છે છતાં ય ત્યાંના રાજકારણીઓએ આ મોટી રકમને બહુ મોટી ન માનવી તેવો અનુરોધ પણ કર્યો છે. ભારતની સરખામણી અન્ય દેશો સાથે કરીએ તો વિશ્વમાં સૌથી ઓછું ભથ્થું મેળવનારા રાજકારણીઓમાં આપણા સાંસદોની ગણતરી થાય. જો કે બીજા રાષ્ટ્રોની સરખામણીએ ભારતીય નાણાંનું મૂલ્ય ઘણું નીચે છે, પણ છતાં ય સાંસદોને મળેલો પગાર વધારો ભારતીય કોર્પોરેટ્સમાં થતા પગાર વધારા કરતાં ઘણો વધારે ગણાય એ પણ એક હકીકત છે.

બાય ધી વેઃ

આપણા સાંસદો માટે કોસ્ટ ઑફ લિવિંગ મેનેજ કરવી પણ સરળ છે કારણ કે તેમને અઢળક લાભ પણ મળતા રહે છે.  રખે માનતા કે જ દેશોમાં રાજકારણીઓને અધધધ પગાર મળે છે ત્યાં ભ્રષ્ટાચાર નહીં હોય. ત્યાં પણ ભ્રષ્ટ રાજકારણીઓ છે કારણ કે આપણને ગમે કે ન ગમે કાગડા બધે જ કાળા રહેવાના. વળી ભ્રષ્ટાચારને નામે ભારત, આ રાજકારણીઓને તગડો પગાર આપનારા રાષ્ટ્રો કરતાં ઘણો આગળ છે એ પણ કબૂલવું રહ્યું. કેન્ટિનની સબસિડી ઉપરાંત સાંસદોની બીજી કઇ સબસિડીઝ બંધ કરવી જોઇએ? તમને શું લાગે છે? બાકી સિંગાપોરના રાજકારણીઓ જેવો પગાર જોઇતો હોય તો એક બે શહેરને નહીં આખા દેશને સિંગાપોર બનાવવાની ક્ષમતા અને ધગશ બન્ને ગુણ સાંસદોમાં હોવા જરૂરી છે.

પ્રગટ : ‘બહુશ્રૃત’ નામક લેખિકાની સાપ્તાહિક કટાર, ’રવિવારીય પૂર્તિ’, “ગુજરાતમિત્ર”,  24 જાન્યુઆરી 2021 

Category :- Opinion / Opinion

કૅમ્બ્રિજ યુનિવર્સિટીમાં ભણતા ચૌધરી રહેમત અલી નામના વિદ્યાર્થીએ ૨૮મી જાન્યુઆરી ૧૯૩૪ના રોજ ‘Now or Never : Are we to live or perish forever?’ એવા શીર્ષકવાળું અંગ્રેજીમાં એક ચોપાનિયું બહાર પાડ્યું હતું, જેમાં પહેલી વાર ‘પાકિસ્તાન’ એવું નામ જોવા મળ્યું હતું. પાકિસ્તાનનું નામકરણ રેહમત અલીએ P = પંજાબ, A = અફઘાન (એટલે કે વાયવ્ય સરહદ પ્રાંત), K = કાશ્મીર, S = સિંધ અને બલુચિસ્તાનમાંથી STAN લઈને કર્યું હતું જેમાં બંગાળનો B જોવા મળતો નથી. આનું એક કારણ તો કોઈ એક દેશ ત્રણ હજાર કિલોમીટરના અંતરે બે ભાગમાં હોઈ શકે એવી તેણે કલ્પના નહીં કરી હોય, અને બીજું એનાથી મોટું કારણ એ હતું કે પૂર્વ બંગાળના મુસલમાનો સાથે ભારતના પશ્ચિમ પ્રાંતોમાં વસતા મુસલમાનોનો ભાવનાત્મક સંબંધ નહોતો. તેમને પૂર્વ બંગાળના મુસલમાનો પાકિસ્તાન માટે ખાસ ખપના નહોતા લાગ્યા. એમાં પણ રહેમત અલી પંજાબી હતો અને પંજાબીઓ પોતાને પાકિસ્તાનના આર્કિટેક્ટ સમજતા હતા અને આજે પણ સમજે છે.

પાકિસ્તાનની સ્થાપના થઈ ત્યારે દરેકનાં પોતપોતાની કલ્પનાનાં પાકિસ્તાન હતાં અને દરેક પોતપોતાની કલ્પનાનાં પાકિસ્તાનને સાકર કરવાના કામે લાગી ગયા. મહમદઅલી ઝીણાની કલ્પનાનું પાકિસ્તાન ખાસ મુસલમાનો માટેનું પણ સેક્યુલર લોકતાંત્રિક હતું. દેવબંદ સ્કૂલના મૌલાનાઓ માટે પાકિસ્તાન સુન્ની ઇસ્લામિક હતું. પાકિસ્તાનના આંદોલનમાં જેમણે સક્રિય હિસ્સો લીધો હતો અને જેઓ આંદોલનમાં પહેલી હરોળમાં હતા એવા ઉત્તર ભારતના હિંદુ બહુમતી પ્રાંતોના મુસલમાનો માટે પાકિસ્તાન તેમનું રચેલું પહેલા ખોળાનું ખાસ હતું અને પાકિસ્તાન ઉપર પહેલો હક તેમનો હોવો જોઈએ એવો તેમનો દાવો હતો. અલીગઢ મુસ્લિમ યુનિવર્સિટી અને બીજી યુનિવર્સિટીઓમાં ભણેલા ઉચ્ચ શિક્ષિત યુવાનો વિભાજન પછી ખાસ પાકિસ્તાન ગયા હતા, કારણ કે તેમને એમ લાગતું હતું કે પાકિસ્તાનનું સુકાન તેમને જ સંભાળવા મળશે કારણ કે જ્યાં પાકિસ્તાન બન્યું છે ત્યાંની પ્રજા તો ઝાહીલ છે. પાકિસ્તાનના લશ્કરમાં પંજાબીઓ મોટી સંખ્યામાં હોવાને કારણે અને તાજા જન્મેલા પાકિસ્તાનને ભારત નામના દુશ્મનથી બચાવવું જરૂરી હોવાને કારણે પંજાબીઓને એમ લાગતું હતું કે પાકિસ્તાન ઉપર પહેલો હક તેમનો છે. આમ દરેકની પાકિસ્તાન વિશેની પોતપોતાની કલ્પના હતી અને દરેક પાકિસ્તાનનું સુકાન સંભાળી લઈને પાકિસ્તાનનો ચહેરો કંડારવા આતુર હતા.

આમાં રહેમત અલી પણ પાછળ નહોતો. તે પોતાને પાકિસ્તાની રાષ્ટ્રવાદનો પિતા સમજતો હતો અને મહમદઅલી ઝીણાની સમકક્ષ નહીં તો બીજા ક્રમે પોતાને માનતો હતો. તેની પણ પાકિસ્તાન વિશેની પોતાની કલ્પના હતી અને તે પણ તેને સાકર કરવા પાકિસ્તાન ગયો હતો. તેને એવો વહેમ હતો કે પાકિસ્તાનમાં તેનું ભવ્ય સ્વાગત કરવામાં આવશે અને ઝીણા પછી પાકિસ્તાનના મહાનાયક તરીકેનું સ્થાન પામશે. ૧૯૪૮ના એપ્રિલ મહિનામાં પાકિસ્તાન જઇને તેણે તેની કલ્પનાના પાકિસ્તાનને સાકાર કરવા માટે પાકિસ્તાનના શાસકોનું માથું ખાવાનું શરૂ કર્યું. ગમે એવા દુરાગ્રહો કરે અને અખબારો સમક્ષ ગમે તે બોલે. એક સમયે તેને જેલમાં પુરવો પડ્યો અને ઝીણાના અવસાન પછી લિયાકતઅલી ખાને તેને માનસિક રીતે અસ્વસ્થ જાહેર કરીને પાકિસ્તાનમાંથી દેશવટો આપીને લંડન રવાના કરી દીધો. ૧૯૫૧માં તેનું હતાશાની અવસ્થામાં મૃત્યુ થયું હતું. તેનો મૃતદેહ આઠ દિવસ સુધી રેઢો પડ્યો રહ્યો હતો. તેને દફનાવવા પણ કોઈ આગળ નહોતું આવ્યું, એટલે તેના ખ્રિસ્તી પ્રાધ્યાપકે તેની દફનવિધિ કરી હતી. પાકિસ્તાન સરકારે બે વરસે અને એ પણ પુષ્કળ પત્રવ્યવહાર કર્યા પછી એ પ્રાધ્યાપકને ખરચો પરત કર્યો હતો.

પાકિસ્તાન નામનો પદાર્થ રાંધવા પુષ્કળ રસોઈયાઓ હતા અને દરેકની પોતપોતાની રેસિપી હતી. કોઈ કોઈને ગણકારતું નહોતું અને પૂર્વ પાકિસ્તાનના બંગાળી મુસલમાનોને તો કોઈ પૂછતું પણ નહોતું કે તેમને શું જોઈએ છે? તેમને થોડા વખતમાં જ સમજાઈ ગયું કે પાકિસ્તાન એટલે માત્ર અને માત્ર પશ્ચિમ પાકિસ્તાન અને એમાં પણ પંજાબી મુસલમાનો અને બાકીનાં બધા પંજાબનાં સંસ્થાનો છે અને એમાં પણ પૂર્વ પાકિસ્તાન તો સાવ ઉપેક્ષિત અને શોષિત સંસ્થાન. પશ્ચિમ પાકિસ્તાનમાં પણ જેઓ પોતાને પાકિસ્તાનના જનક સમજતા હતા અને પાકિસ્તાનનું ઘડતર કરવા ભારત છોડીને કે રેહમત અલી જેવાઓ વિદેશમાં પ્રાધ્યાપકની નોકરી છોડીને ખાસ પાકિસ્તાન ગયા હતા, તેમને બે-ત્રણ વરસમાં જ સમજાઈ ગયું કે ત્યાં તેમનો કોઈ ભાવ પૂછતું નહોતું. ‘એ ખરું કે પાકિસ્તાનની કલ્પના તમારી પણ પાકિસ્તાન જ્યાં બન્યું છે એ જમીન તો અમારી ને!’ ધીરે ધીરે બન્યું એવું કે અલ્લાહના ઠેકેદાર મૌલાનાઓએ મુસ્લિમ સમાજ ઉપર પકડ જમાવવા માંડી, અને અમેરિકા અને આર્મીના ઠેકેદારોએ શાસન ઉપર પકડ જમાવવા માંડી. ગયા અઠવાડિયે કહ્યું હતું એમ પાકિસ્તાનના તારણહાર ત્રણ હતા : અલ્લાહ, આર્મી અને અમેરિકા.

મૌલાનાઓ, શાસકો અને પંજાબી જનરલો જેમ જેમ આક્રમક થતા ગયા એમ એમ પ્રજામાં અસંતોષ વધતો ગયો અથવા પ્રજામાં જેમ જેમ અસંતોષ વધતો ગયો એમ એમ મૌલાનાઓ, શાસકો અને જનરલો આક્રમક થતા ગયા. મુસ્લિમ બહુમતી રાષ્ટ્ર પાકિસ્તાન બન્યા પછી પણ ઇસ્લામ તો ખતરામાં જ રહ્યો અને હિંદુઓનો ડર પણ કાયમ રહ્યો. આપણે ત્યાં પણ તમે અનુભવ કરતા હશો કે હિંદુ બહુમતી રાષ્ટ્રવાદ તેની ચરમસીમાએ હોવા છતાં અને શક્તિશાળી હિંદુ શાસકો રાજ કરતા હોવા છતાં, બાપડો હિંદુ તેના ધર્મ સહિત ખતરામાં છે અને મુસલમાનોથી ભયભીત છે. જો ડર કાયમ રહેવાનો હોય અને તેનો કોઈ ઉપાય જ ન હોય તો અલગ થવાનો અર્થ શું છે? એના કરતાં તો એ મજિયારા દિવસો સારા હતા જ્યારે કોઈ ડર નહોતો અને ડર હતો તો પણ કોઈ ડરાવનારું નહોતું. અહીં તો ડરાવનારાઓની એક મોટી જમાત પેદા થઈ છે જે ચોવીસે કલાક બહુમતી ધરાવતી પ્રજાના દેશમાં બહુમતી પ્રજાને ડરાવે છે! પાકિસ્તાનને ટકાવી રાખવાના નામે પોતાની વગ ટકાવી રાખવા માગતા મૌલાનાઓએ, શાસકોએ અને લશ્કરી જવાનોએ આમ પાકિસ્તાની મુસલમાનને ડરાવવાની એક યંત્રણા વિકસાવી હતી. આવી યંત્રણા આજે ભારતમાં પણ વિકસતી જોવા મળી રહી છે.

આમાં પૂર્વ પાકિસ્તાનનો બંગાળી મુસલમાન તો સાવ છેવાડે હતો. સંયુક્ત પાકિસ્તાનમાં બહુમતીમાં હોવા છતાં ઉપેક્ષિતોમાં પણ ઉપેક્ષિત. ડરાવનારાઓને એ ભાન ન રહ્યું કે બંગાળી અસ્મિતા પાકિસ્તાનની બીજી કોઈ પણ પ્રજાકીય અસ્મિતા કરતાં અનેક ગણી પ્રબળ છે. બે દાયકા સુધી ઇસ્લામ અને હિંદુને નામે ડરાવી ડરાવીને સિતમ ગુજાર્યા પછી એક દિવસ એ પ્રબળ અસ્મિતા જાગૃત થઈ!

પાકિસ્તાનના કમનસીબે એ સમયે ઇન્દિરા ગાંધી ભારતનાં વડાં પ્રધાન હતાં.

પ્રગટ : ‘નો નૉનસેન્સ’, નામક લેખકની કટાર, ‘રવિવારીય પૂર્તિ’, “ગુજરાતમિત્ર”, 24 જાન્યુઆરી 2021

Category :- Opinion / Opinion